15.
Hestasion şəkərli diabet
Hestasion
şəkərli diabet
(HŞD) – bu hamiləlik
zamanı birinci dəfə
əmələ gəlmiş
və ya aşkar olunmuş
karbohidrat mübadiləsi
pozğunluğudur. |
HŞD-in
inkişafının risk qrupları
Parametrlər
|
Yüksək risk
|
Mötədil risk
|
Aşağı
risk
|
Artıq
çəki (ideal çəkidən
20% artiq)
|
Hə
|
Hə
|
Yox |
Yaxın
qohumlarda 2-ci tip ŞD
|
Hə
|
Yox
|
Yox |
HŞD
anamnezdə
|
Hə
|
Yox
|
Yox |
Qlükozaya
tolerantlığın
pozulması
|
Hə
|
Yox
|
Yox |
Əvvəlki
və ya hal-hazırkı
hamiləlikdə qlükozuriya
|
Hə
|
Hə/yox
|
Yox |
Anamnezdə
hidroamnion və ya iri
döl
|
Hə/yox
|
Hə |
Yox |
Anamnezdə
çəkisi 4000 qramdan
artıq uşağın
doğulması və
ya ölü doğulmuş
|
Hə/yox
|
Hə |
Yox |
Hal-hazirki
hamiləlikdə çəkinin
sürətlə artması
|
Hə/yox |
Hə |
Yox |
| Yaşın
30-dan yuxarı olması |
Hə/yox |
Hə |
<30
yaş |
HŞD-in
diaqnostikası və skrininqi
Qlükozaya
tolerantliq testinə əsasən
HŞD-in aşkara çıxarılma
kriteriyaları
Qlükozanın
miqdarı |
Acqarına |
1saatdan
sonra |
2
saatdan sonra |
3
saatdan sonra |
50qr
qlükoza
100qr qlükoza
|
>5,3
mmol/l
>5,3 mmol/l
|
>7,8mmol/l
>10,0mol/l
|
-
>8,6mmol/l
|
-
>7,8mmol/l
|
100qr
qlükoza ilə qlükozaya
tolerantlıq testinin göstəricilərinin
ən azı 2 göstəricisi
normadan yuxarıdırsa HŞD
diaqnozu qoyulur. Əgər göstəricilərdən
biri normadan yuxarıdırsa
onda test 2 həftədən
sonra təkrar olunur.
HŞD-in müalicəsi
Diyeta .
•
Kalorilik - ideal cəkiyə
uyğun 25-30 kkal/kq.
• Karbohidratlar – 35-40%.
• Zülallar – 20-25%
• Yağlar – 35-40% |
Insan insulini ilə insulinterapiya
Diyetanın gözlənməsi
fonunda ac qarına qlikemiya
>5,5mmol/l və yeməkdən
2saat sonra >7,8mmol/l
olduqda aparılır.
Karbohidrat mübadiləsinin
kompensassiyasının
kriteriyaları:
- qlikemiya ac qarına
3,5 -5,5mmol/l;
- qlikemiya yeməkdən
2saat sonra 5,0 – 7,8mmol/l
- HbAlc<6,5%
|
Şəkər aşağı
salan həb preparatları əks
göstərişdir.
HŞD hamilələrin sonraki
müalicəsi və aparılması
manifest şəkərli diabet
kimidir.
Hamiləlikdən
sonra müşahidə taktikası
•
Ananın karbohidrat mübadiləsinin
vəziyyətinə təkrar
rəy verilməsi doğuşdan
6 həftədən gec
olmayaraq yerinə yetirilməlidir.
• Qlikemiyanın normal səviyyəsində
təkrar müayinə
3 ildə 1 dəfə
aparılmalıdır. Karbohidratlara
tolerantlığın pozulmasında
isə ildə 1 dəfə
müayinə aparılmalıdır.
Növbəti hamiləlik
1-1,5 ildən sonra planlaşdırılmalıdır. |